Tahliye Taahhüdü | Yargıtay 6. Hukuk Dairesi (2009/10107 E.) (2010/439 K.) | İçtihat Metni
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi · 2009/10107 E. · 2010/439 K.
Karar Tarihi: 25.01.2010
30 Saniyelik Özet
Ev sahibi ve kiracı, kiracının evi 1 Haziran 2007'de boşaltması için bir tahliye taahhütnamesi imzalamıştır. Bu anlaşmaya göre; kiracı belirtilen tarihe kadar kira ödemeden oturacak, ev sahibi de kiracı çıkarken ona mağdur olmaması için 50.000 TL ödeyecektir. Ancak kiracı, söz verdiği tarihte evden çıkmamış ve anahtarı ev sahibine teslim etmemiştir. Anahtar teslimi çok daha sonra, Nisan 2008'de yapılmıştır. Ev sahibi, kiracının sözünde durmaması üzerine, bedava oturulan ayların kirasını almak için icra takibi başlatmış, kiracı buna itiraz edince de dava açmıştır. Yerel mahkeme ev sahibinin davasını reddetmiştir. Ancak Yargıtay, kiracının söz verdiği tarihte anahtarı teslim etmediği için anlaşmayı bozduğunu belirtmiştir. Hukuken bir evin tahliye edilmiş sayılması için anahtarın ev sahibine teslim edilmesi şarttır; kiracının başka bir eve taşınmış olması yeterli değildir. Kiracı zamanında çıkmadığı için 'kira ödemeden oturma' hakkını kaybetmiştir. Bu nedenle Yargıtay, ev sahibinin o dönemki kiraları talep etmekte haklı olduğuna karar vererek yerel mahkemenin kararını bozmuştur.
Bu Karar Ne Diyor?
Bu karar, şarta bağlı bir tahliye taahhütnamesinde kiracının üzerine düşen 'zamanında anahtar teslimi' yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde, taahhütnamedeki kendi lehine olan şartlardan (örneğin kira ödememe hakkından) yararlanamayacağını söylemektedir. Ayrıca, hukuken bir taşınmazın tahliye edilmiş sayılması için sadece eşyaların boşaltılmasının veya başka bir yere taşınılmasının yeterli olmadığını, anahtarın mutlaka ev sahibine teslim edilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Olayın Özeti
Ev sahibi ve kiracı, kiracının 1 Haziran 2007'de çıkması, o tarihe kadar kira ödememesi ve çıkarken ev sahibinden 50.000 TL alması şartlarıyla bir tahliye taahhütnamesi imzalamıştır. Kiracı söz verdiği tarihte anahtarı teslim etmemiş, anahtarı aylar sonra 2008'de vermiştir. Bunun üzerine ev sahibi, kiracının bedava oturduğu ayların kirasını istemiş, mahkeme talebi reddedince dosya Yargıtay'a gitmiştir.
Hukuki Sorun
Şarta bağlı tahliye taahhüdünde, kiracının taahhüt ettiği tarihte taşınmazı tahliye etmemesi (anahtarı teslim etmemesi) durumunda, taahhütnamedeki 'kira ödenmeyeceğine' dair şartın geçerliliğini koruyup korumadığı ve ev sahibinin kira alacağının doğup doğmadığıdır.
Gerekçe
Yargıtay'a göre, tahliye taahhüdündeki 'kira alınmayacağı' ve '50.000 TL ödeneceği' şartları, kiracının taşınmazı tam zamanında (1 Haziran 2007) tahliye etmesi koşuluna bağlıdır. Hukuken tahliye, anahtarın kiralayana teslimi ile gerçekleşir. Kiracı anahtarı zamanında teslim etmediği için taahhüdünü ihlal etmiştir. Bu ihlal nedeniyle taahhütnamenin 'kira alınmayacağına' dair maddesi hükümsüz hale gelmiş ve ev sahibinin kira talep etme hakkı doğmuştur.
Sonuç
Yerel mahkemenin davanın reddi kararı hatalı bulunmuş ve Yargıtay tarafından bozulmuştur. Ev sahibinin kira alacağı talebinin bilirkişi incelemesiyle belirlenip kabul edilmesi, tahliye işlemi dava sürerken gerçekleştiği için tahliye hakkında 'karar verilmesine yer olmadığına' hükmedilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Avukat İçin Teknik Özet
Taraflar arasında akdedilen şarta bağlı tahliye taahhütnamesinde, kiracının belirli bir tarihe kadar bedelsiz oturması ve tahliye anında kendisine tazminat niteliğinde bir bedel ödenmesi kararlaştırılmıştır. Yargıtay, mülga 818 sayılı BK m. 149 kapsamında bu şarta bağlı taahhüdü geçerli kabul etmiştir. Ancak kiracı, taahhüt edilen tarihte mecuru tahliye edip anahtarı kiralayana teslim etmediğinden (anahtar teslimi tahliyenin kurucu unsurudur), taahhütnamedeki kiracı lehine olan 'bedelsiz kullanım' şartı hükümsüz hale gelmiştir. Bu sebeple kiralayanın, taahhütname öncesi ve taahhüt edilen tahliye tarihi arasındaki dönem için kira bedellerini icra takibine konu etmesi hukuka uygun bulunmuş, itirazın iptali davasının reddine dair yerel mahkeme kararı bozulmuştur.
İlgili Kanun Maddeleri
- BK m.149
Not: Karar, mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu döneminde verilmiştir. Güncel uyuşmazlıklarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınmalıdır.
İlgili Konular
Benzer Kararlar
- Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · 2014/24460 E. · 2014/26824 K.
- Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/8306 E. · 2011/8954 K.
Konuyla ilgili içtihat temaları
- Anahtar teslim edilmediği sürece kira sözleşmesinin ve kira ödeme borcunun devam edeceğine ilişkin kararlar.
- Şarta bağlı tahliye taahhütlerinin geçerliliği ve şartların yerine getirilmemesinin sonuçlarına dair kararlar.
- Tahliye davası devam ederken taşınmazın boşaltılması durumunda davanın konusuz kalmasına ilişkin kararlar.
Sık Sorulan Sorular
- Eşyalarımı taşıdım ama anahtarı ev sahibine vermedim, evden çıkmış sayılır mıyım?
- Hayır. Hukuken evin tahliye edilmiş sayılması için anahtarın ev sahibine teslim edilmesi zorunludur.
- Ev sahibiyle 'çıkana kadar kira ödemeyeceğim' diye anlaştık ama zamanında çıkmadım. Ne olur?
- Zamanında çıkmadığınız için anlaşmayı bozmuş olursunuz. Ev sahibi, kira ödemediğiniz o ayların parasını sizden geriye dönük olarak talep edebilir.
- Anahtarı teslim ettiğimi nasıl ispatlarım?
- Anahtarı teslim ederken ev sahibiyle aranızda tarih ve imza içeren yazılı bir 'anahtar teslim tutanağı' düzenlemeniz en güvenli yoldur.
Kaynak
25.01.2010